Uit de categorie

Hoogbegaafdheid

Tevoorschijn komen: Het effect van projecties op jezelf zijn

Veel volwassenen dragen onbewust de invloed van projecties uit hun kindertijd met zich mee. Uitspraken zoals “Sloof je niet zo uit” of “Doe eens normaal” lijken misschien klein, maar kunnen diepe sporen achterlaten. Als kind weet je niet dat zo’n opmerking vaak meer zegt over de volwassene dan over jou. Toch kan zo’n moment de manier waarop je jezelf ziet en laat zien blijvend beïnvloeden.

Deze ervaringen uit de kindertijd worden vaak opgeslagen als pijn van het innerlijk kind. Dit deel van jou zoekt als volwassene nog steeds erkenning en heling. In dit artikel verkennen we hoe projecties werken, hoe ze je innerlijk kind beïnvloeden, en hoe je bewustzijn kunt creëren om oude patronen te doorbreken en opnieuw contact te maken met jezelf.

1. Projecties: een spiegel van de ander

Projecties ontstaan wanneer een volwassene geraakt wordt door een kind dat iets weerspiegelt wat hij of zij zelf heeft onderdrukt. Dit kan bijvoorbeeld enthousiasme, onbevangenheid of kwetsbaarheid zijn. Een kind dat vol overgave speelt of vragen stelt, kan ongemak oproepen bij een volwassene die zich heeft aangepast aan wat sociaal wenselijk is.

  • Hoe projecties werken:
    Een volwassene kan onbewust reageren vanuit zijn eigen onderdrukte gevoelens of ervaringen. De uitspraak “Doe eens normaal” kan bijvoorbeeld voortkomen uit een eigen angst om buiten de norm te vallen of om emotionele intensiteit te tonen.

Reflectievraag:

  • Herken je momenten waarop je als kind geconfronteerd werd met dergelijke opmerkingen? Wat voel je nu als je daaraan terugdenkt?

2. Het innerlijk kind en de invloed van projecties

Een kind dat vaak wordt geconfronteerd met projecties leert zich aanpassen. Het houdt zichzelf in, toont minder van wat het voelt of denkt, en begint zich te conformeren aan wat ‘hoort’. Deze aanpassing is een overlevingsstrategie, bedoeld om afwijzing te voorkomen.

  • Het innerlijk kind vandaag:
    De pijn die het kind toen voelde, kan blijven doorwerken in het volwassen leven. Deze onverwerkte emoties kunnen zich uiten als:
    • Angst om afgewezen te worden of niet te voldoen.
    • Het gevoel te moeten presteren om geaccepteerd te worden.
    • Een neiging om emoties of verlangens te onderdrukken.

Reflectievraag:

  • Kun je in je volwassen leven situaties herkennen waarin je reageert vanuit die oude pijn? Wat merk je op in je lichaam als je dit herkent?

3. Hoe deze patronen voortleven als volwassene

Als volwassene kunnen de patronen die je als kind hebt ontwikkeld, zich blijven herhalen. Je past je aan, houdt je in, en richt je meer op de behoeften en verwachtingen van anderen dan op jezelf. Dit kan leiden tot:

  • Leven buiten jezelf: Je bent vooral bezig met wat anderen nodig hebben en negeert je eigen signalen.
  • Afstand van je eigen ‘zijn’: Het vermijden van gevoelens of verlangens die niet lijken te passen binnen de norm.

Deze patronen houden je vaak gevangen in gedachten zoals “Ik moet het goed doen voor anderen” of “Wat ik wil, is niet belangrijk.”

Reflectievraag:

  • Wanneer merk je dat je vooral leeft naar wat anderen nodig hebben? Welke gedachten spelen dan een rol? Wat voel je daarbij in je lichaam?

4. Het innerlijk kind ontmoeten: veiligheid en erkenning

Het helen van je innerlijk kind is een diep innerlijk proces dat begint met het herkennen en erkennen van oude pijn. Deze pijn kan voortkomen uit ervaringen die zich al vroeg in je leven hebben voorgedaan, soms zelfs in de babytijd. Het gaat niet om het oplossen of ‘fixen’ van deze pijn, maar om ruimte maken om te voelen en aanwezig te zijn voor jezelf.

De innerlijke ouder ontwikkelen:
Een belangrijk onderdeel van dit proces is het ontwikkelen van een innerlijke ouder. Dit is het deel van jou dat veiligheid, liefde en erkenning kan bieden aan het kind in jou dat zich ooit afgewezen, onveilig of ongezien voelde. De innerlijke ouder leert om aanwezig te zijn met compassie en zonder oordeel, en helpt je innerlijk kind om zich gehoord en gesteund te voelen.

Herkennen en erkennen:

  • Het begint met het opmerken van emoties, gedachten of lichamelijke reacties die verwijzen naar oude pijn. Dat kunnen gevoelens van angst, verdriet, of zelfs frustratie zijn, vaak in situaties waarin je je als volwassene onveilig of afgewezen voelt.
  • Het gaat niet om het veranderen van deze gevoelens, maar om het erkennen dat ze er mogen zijn en dat ze iets belangrijks vertellen over je innerlijke wereld, vaak met een oorsprong die teruggaat tot je kindertijd.

De rol van begeleiding:
Hoewel het proces van heling jouw innerlijke reis is, kan een begeleider tools en taal aanreiken die je ondersteunen. Dit kan helpen om meer begrip te krijgen voor je innerlijk kind en hoe je daar op een liefdevolle manier voor kunt zorgen.

Reflectievraag:

  • Kun je een moment herinneren waarop je je als volwassene onzeker of afgewezen voelde? Wat vertelt dat moment je over je innerlijk kind? Hoe kun je daar met liefde en compassie voor aanwezig zijn?

5. Van Angst naar Moed: Tot Leven Komen

Het helen van je innerlijk kind vraagt moed. Angst is vaak de eerste blokkade die je tegenkomt: de angst om oude pijn onder ogen te zien of opnieuw afgewezen te worden. Deze angst kan verlammend werken en verhindert niet alleen je innerlijke groei, maar ook je uiterlijke expressie en potentie.

Moed is het omslagpunt tussen blijven hangen in angst en daadwerkelijk tot leven komen. Het betekent bereid zijn om kwetsbaar te zijn en de angst die je misschien lang hebt vermeden, toe te laten. Door de angst zonder oordeel te onderzoeken, geef je jezelf de kans om contact te maken met wat eronder leeft: je diepste verlangens, je levenskracht, en de vrijheid om verder te groeien. Moed maakt ruimte voor transformatie, van verlamming naar beweging, van angst naar leven.

Conclusie

Projecties en opmerkingen uit je kindertijd kunnen diepe sporen achterlaten, vaak zonder dat je je er bewust van bent. Ze beïnvloeden hoe je jezelf ziet, de overtuigingen die je hebt over jezelf, en de regels die je jezelf hebt opgelegd om erbij te horen. Het helen van je innerlijk kind is geen lineair proces, maar een reis van herkennen, erkennen en ruimte maken voor jezelf. Het vraagt moed om angst onder ogen te zien en je eigen levenskracht opnieuw te integreren en te laten stromen.

Door bewust te worden van oude patronen, overtuigingen en de regels die je jezelf hebt opgelegd, kun je werken aan een innerlijke ouder die veiligheid en erkenning biedt. Stap voor stap kom je dichter bij jezelf. In dat proces ontdek je niet alleen je authentieke zelf, maar ook de vrijheid om volledig tot leven te komen.

In mijn coaching bied ik ook Innerlijk Kindwerk aan, dit combineer ik met andere vormen van coaching zoals lichaams- en systemisch werk, afgestemd op jouw situatie en hulpvraag.

Foto door Jonneke Oskam.

Hoogbegaafdheid (h)erkennen helpt je verder groeien

Een aantal jaar geleden durfde ik het uit te spreken: ik ben hoogbegaafd. Doordat dit bij mijn oudste zoon naar voren kwam, werd er ook bij mij als moeder heel wat belicht. Wat in eerste instantie voelde als een zucht van opluchting, werd al gauw gevolgd door een rit aan ontdekkingen en rouw. Want het beeld dat ik van hoogbegaafdheid had, klopte voor mij niet met wie ik ben.

Ik ben geen universitair-geschoold-genie. Op mijn zestiende zette ik alles op alles om zo snel mogelijk uit het schoolse systeem te ontsnappen. Daarna volgde worsteling op worsteling, waarin ik elke keer zocht naar een manier om binnen de maatschappij te passen en aansluiting te vinden. Echt slim voelde ik mijzelf niet, vooral een heel ingewikkelde en vreemde eend.

Een aantal jaar terug kon ik dus niet meer om de term hoogbegaafdheid heen. Toch voelde het als een vies woord: iets waar ik me niet kon verbinden. Ik had een compleet verkeerd beeld van wat het inhield en stukje bij beetje veel dat beeld uit elkaar. Ik mocht mijn eigen puzzel gaan leggen.

Ik begon te lezen, podcasts te luisteren en herkende mijzelf vooral in het delphimodel:

Een (hoog)begaafde is een snelle en slimme denker, die complexe zaken aankan. Autonoom, nieuwsgierig en gedreven van aard. Een sensitief en emotioneel mens. Intens levend. Hij of zij schept plezier in creëren.

Ja, hier herken ik mijzelf in. Niet in het stereotype beeld dat ik altijd van hoogbegaafdheid had. Het had heel wat aandacht en innerlijk werk nodig om mijzelf van dat beeld los te maken, om mijzelf écht toe te staan om me in het delphimodel te herkennen en mijn talenten daarmee te omarmen en ruimte te geven. Om mijn sensitiviteit, intensiteit en complexiteit als kracht te zien, in plaats van een kruis. Het heeft me heel wat tranen gekost én mij vervolgens ook meer en meer op mijn eigen voeten gezet.

Toen ik kind was, was er nog zoveel minder dan nu bekend over hoogbegaafdheid. En nog steeds is er te weinig over bekend in mijn ogen. De meeste mensen hebben, net als ik dat had, het beeld van een slimmerikje dat in een poep en een scheet de schooltijd doorloopt en vervolgens succesvol in de maatschappij functioneert. Niet van het kind dat niet meer naar school wil omdat het doodmoe is en waarvan de ouders niet weten dat het eigenlijk een bore out heeft. Beiden verhalen kunnen voorkomen.

Kinderen passen zich binnen zes weken al aan op school, vooral meisjes zijn goed in het aanpassen en verstoppen van hun anders-zijn. Daarbij uit de begaafdheid zich in elk persoon anders, op allerlei vlakken en in een unieke combinatie. Dit als volwassene ontdekken is een complexe puzzel om te leggen. Want: hoe is het dan voor mij? Waar liet ik mijzelf achter? Hoe integreer ik die delen van mij die er niet konden of mochten zijn? Hoe leef ik dan mijn volledige potentie en blijf ik in balans?

Het herkennen en erkennen, stap voor stap, hebben mij zoveel hebben gebracht. Daarin had ik begeleiding nodig van anderen die hetzelfde pad hebben gelopen. Juist door die spiegels groeit een hoogbegaafde.

Nu kan ik zeggen dat ik echt hernieuwde liefde voor mijzelf heb gevonden. Voor mijn sensitiviteit, creatieve gedachtesprongen en complexe, intense aard. Ik weet steeds beter wat ik écht nodig heb, omdat ik mijzelf beter begrijp én daar gehoor aan mag geven. Het weten is een essentieel stukje in mijn puzzel, waardoor ik verder kan groeien.

Herken jij je in het delphimodel? Mijn ervaring is dat (h)erkenning je proces in beweging brengt. Daar heb je anderen voor nodig, niet perse een IQ-test als je volwassen bent. Er worden mooie dingen voor hoogbegaafden georganiseerd waar je laagdrempelig in contact kunt komen met andere hoogbegaafden. Of maak een afspraak bij een coach die zelf ook hoogbegaafd is, omdat die jouw manier en snelheid van denken begrijpt en je daarin verder kan helpen.